Giáo án Ngữ văn Lớp 8 - Tuần 16 - Năm học 2020-2021

 Tuần 16
Ngày soạn: 2.12.2020
Tiết 63 Hướng dẫn đọc thêm: MUỐN LÀM THẰNG CUỘI Tản Đà
 KKHSTĐ: HAI CHỮ NƯỚC Trần Tuấn khải 
I. Mục tiêu:
 1. Kiến thức:
 -Tâm sự buồn chán thực tại; ước muốn thoát li “ngông” và tấm lòng yêu nước 
của Tản Đà 
 -Sự đổi mới về ngôn ngữ , giọng điệu , ý tứ, cảm xúc trong bài thơ Muốn làm 
thằng cuội.
 - Nỗi đau mất nước và ý chí phục thù cứu nước được thể hiện trong đoạn thơ.
 - Sức hấp dẫn trong đoạn thơ qua cách khai thác đề tài lịch sử, lựa chọn thể thơ 
để diễn tả xúc động tâm trạng của nhân vật lịch sử với giọng thơ thống thiết.
 2. Kĩ năng:
 -Phân tích tác phẩm để thấy được tâm sự của nhà thơ Tản Đà .
 -Phát hiện , so sánh, thấy được sự đổi mới trong hình thức thể lọai văn học 
truyền thống.
 - Đọc-hiểu một đoạn thơ khai thác đề tài lịch sử.
 - Cảm thụ được cảm xúc mãnh liệt thể hiện bằng thể thơ song thất lục bát.
3. Thái độ: 
Yêu thích cuộc sống hiện tại và muốn cống hiến.
Bồi dưỡng lòng yêu nước, căm thù giặc, cảm phục trước tấm lòng yêu nước của 
người cha và của Nguyễn Trãi.
 II. Chuẩn bị:
 - Thầy: giáo án. Sgk, sgv, chuẩn kiến thức
 - Trò: Đọc, tìm hiểu theo sgk.
III. Các bước lên lớp:
 1. Ổn định lớp: 1 phút
 2. Kiểm tra bài cũ: 4 phút.
 - Đọc thuộc lòng diễn cảm bài thơ “ Đập đá ở Côn Lôn”.Nêu ý nghĩa bài thơ.
 - Đọc thuộc lòng diễn cảm bài thơ “ Đập đá ở Côn Lôn”.Nêu giá trị nội dung bài 
thơ.
 3. Nội dung bài mới: Hoạt động của Thầy Hoạt động của trò Nội dung cơ bản 
Hoạt động 1:Hướng dẫn đọc A.Bài: Muốn làm thằng cuội
và tìm hiểu chung I.Hướng dẫn đọc, tìm hiểu chung:
 - Đọc nhẹ nhàng, mơ màng - Nghe - đọc diễn cảm 1. Đọc: sgk/155
 buồn, nhịp thay đổi 4/3; bài thơ 2. Chú thích:
 2/2/3. -HS tìm hiểu chú thích a.Tác giả:
 - Tìm hiểu chú thích: tác giả, (*)nêu ngắn gọn về tác Tản Đà (1889 – 1939) ở tỉnh 
 tác phẩm, từ khó. giả – tác phẩm. Sơn Tây là nhà thơ lãng mạn 
 - Tác giả? - Hs nghe nhưng năm đầu thế kỉ XX 
 - Thơ Tản Đà như một gạch b. Tác phẩm:
 nối, là nhà thơ giữa hai thế kỉ. - Phát biểu. Nằm trong quyển Khối tình con 
 I, xuất bản năm 1917.
 - Xuất xứ của bài thơ? 3. Thể thơ :thất ngôn bát cú
 - Phân tích theo nội dung II. Hướng dẫn tìm hiểu bài thơ:
 - Thể thơ? 2 phần: tâm sự và cái 1. Nội dung:
 - Nêu bố cục của bài thơ? "ngông' a. Tâm trạng nhà thơ:(câu 1,2)
Hoạt động 2: HD đọc và tìm - "Buồn lắm", "chán nữa"
hiểu - Tác giả tâm sự với chị -> Nỗi buồn cô đơn bế tắc, bất 
- Hai câu thơ đầu là lời tâm sự Hằng. hoà với thực tại.
 của ai với ai? - Thể hiện sự buồn chán. b. Cái "ngông" của Tản Đà:(Các 
- Tác giả tâm sự với chị Hằng về - Xã hội bất công. câu còn lại) 
 điều gì? + Thoát li thực tại.
- Vì sao tác giả buồn chán? + Vui với chị Hằng.
(Liên hệ xã hội lúc bầy giờ) - Lên cung trăng. + Cười, ngắm thế gian một cách 
- Buồn chán, tác giả có ước - Làm thằng Cuội. thoả mãn.
 muốn gì? (Liên hệ con người -> Hồn thơ “ngông” đáng yêu của 
 bình thường khi buồn chán - Làm những việc trái với Tản Đà.
 hay nhớ dĩ vãng...) lẽ thường, khác với 2. Nghệ thuật:
Dành cho HS giỏi người bình thường. - Lời thơ giản dị, trong sáng
-Tản Đà có một hồn thơ ngông. - Sức tưởng tượng phong phú táo 
 Em hiểu ngông nghĩa là gì? bạo.
 Ngông trong văn chương biểu - Hồn thơ lãng mạn pha chút 
 hiện bản lĩnh của con người có ngông nghênh.
 cá tính mạnh, có nỗi bất hoà - Biết rõ trên cung trăng 
 với xã hội, không khép mình có Cuội nhưng Tản Đà 
 trong khuôn khổ, lễ nghi.) vẫn cất tiếng hỏi Cung 
- Phân tích cái ngông của Tản Đà quế chửa, tiếp sau 
 trong ước muốn được làm câu hỏi là câu cầu xin 
 thằng Cuội ở câu 3,4 và 5,6? Dành cho HS giỏi (Đối lập giữa 2 cuộc 
- Chỉ ra phép đối trong các câu sống cõi tiên và trần 
 thơ trên? gian) 3. Ý nghĩa :
 - Theo Tản Đà khi lên cung - Hoà cùng gió, mây - - Văn bản thể hiện nổi chán ghét 
 trăng rồi, nhà thơ sẽ được gì? >Ngao du sơn thuỷ. thực tại tầm thường, khao khát 
 (Đây là giây phút thăng hoa vươn tới vẻ đẹp hoàn thiện toàn 
 trong tâm hồn người thi sĩ đầy mĩ của thiên nhiên.
 chất ngông mang dấu ấn thời Cười thoả mãn vì được *Ghi nhớ (SGK tr 157)
 đại đi xa hơn người xưa) thoát li cõi trần bụi bặm. 
- Em hiểu gì về hình ảnh Tản Đà - Cười mỉa mai, khinh bỉ.
 trong hai câu thơ cuối? - Phát biểu
- Cười ở đây có ý nghĩa gì?
- Đặc sắc nghệ thuật của bài thơ?
- Ý nghĩa của văn bản?
 Chốt ghi nhớ. 
 4.Củng cố :3p
 - Nội dung chính của bài thơ là gì ?
 5. Hướng dẫn tự học, làm bài tập, soạn bài mới:2p
 - Về học thuộc bài thơ và học ý nghĩa, ghi nhớ.
 - Chuẩn bị bài: Ôn tập tiếng Việt. (xem lại lý thuyết và bài tập các bài tiếng 
 Việt đã học trong chương trình để thi HKI)
 - Chuẩn bị: Ôn tập tiếng Việt. (xem lại lý thuyết và bài tập các bài tiếng Việt 
 đã học trong chương trình để thi HKI)
 Ôn tập tổng hợp (theo đề cương)
 IV. Rút kinh nghiệm: Kí duyệt ngày 9.12.2020
 Tổ trưởng
ND, HT:
PP:
 Nguyễn Thị Định