Trường THCS Ngô Quang Nhã Họ và tên giáo viên: Phạm Văn Lâm Tổ: Toán-Tin-CN8 TÊN BÀI DẠY Bài 3. Hình thang – Hình thang cân Môn học/Hoạt động giáo dục: Toán: lớp: 8A1, 8A2, 8A3, 8A4 Thời gian thực hiện: 2 tiết (13,14) I. Mục tiêu 1. Về kiến thức: - Nhận biết hình thang, hình thang cân, hình thang vuông. - Giải thích được tính chất về góc kề một đáy, cạnh bên, đường chéo của hình thang cân. - Nhận biết được dấu hiệu để một hình thang là hình thang cân (ví dụ: hình thang có hai đường chéo bằng nhau là hình thang cân). 2. Về năng lực: 2.1 Năng lực chung: - Năng lực tự chủ và tự học: Học sinh chủ động và tích cực tự hoàn thành được các nhiệm vụ học tập tại lớp, tự tin khi trình bày, báo cáo hoặc nhận xét kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập. - Năng lực giao tiếp và hợp tác: Học sinh biết tự phân công nhiệm vụ trong nhóm, biết hỗ trợ nhau, trao đổi, thảo luận, thống nhất được ý kiến trong nhóm để hoàn thành nhiệm vụ; biết chia sẻ, biết đánh giá và nhận xét kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập. Nhận ra những sai sót và biết điều chỉnh khi được bạn và giáo viên góp ý. - Năng lực giải quyết vấn đề: Nhận biết và phát hiện được vấn đề c n giải quyết trong môn Toán và giải quyết được vấn đề đó. Bước đ u khái quát hóa được vấn đề từ trực quan và ví dụ cụ thể. 2.2 Năng lực đặc thù: - Năng lực ngôn ngữ: Biết phát biểu định nghĩa, tính chất của các hình. - Năng lực tính toán: Biết giải các bài toán về diện tích và thể tích của các hình - Năng lực thẩm mỹ: Trình bày bài học, bài tập sạch đẹp, vẽ hình 3. Phẩm chất: - Phẩm chất chăm chỉ: Cá nhân hoạt động tích cực, chủ động trong việc giải quyết vấn đề, đọc để thu thập thông tin ở SGK hoặc tranh ảnh, liên hệ thực tế. - Phẩm chất trung thực: Báo cáo đúng kết quả của mình, nhận xét, đánh giá khách quan, chính xác, không gian lận trong học tập. 1 - Phẩm chất trách nhiệm: Tham gia tích cực các hoạt động nhóm, hoàn thành công việc nhóm hoặc giáo viên giao cho. II. Thiết bị dạy học và học liệu - Giáo viên: Thước thẳng,thước đo góc, KHBD, SGK. - Học sinh: Thước thẳng, thước đo góc, giấy nháp III. Tiến trình dạy học Hoạt động 1: Mở đầu Mục tiêu: Đặt vấn đề vào bài mới. Nội dung Tổ chức thực hiện Sản phẩm Đặt vấn đề GV: Hình ntn gọi là hình Lắng nghe và suy nghĩ thang. HS: Lắng nghe và suy nghĩ Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới 2.1. Hình thang-Hình thang cân: Mục tiêu: Giúp Hs biết thế nào là Hình thang, hình thang cân. Nội dung Tổ chức thực hiện Sản phẩm Tìm hiểu thế nào Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: 1. Hình thang, hình thang cân là Hình thang, hình thang cân. - GV yêu c u HS thảo luận nhóm HĐKP1: bốn, trao đổi và thực hiện HĐKP1 vào vở cá nhân. - GV Nhận xét: Hai cạnh AB và CD của dẫn dắt, gợi ý sau đó mời đại diện tứ giác ABCD song song với nhau. một vài HS trả lời miệng và trình Kết luận: bày bảng. - GV dẫn dắt, đặt câu hỏi, từ đó rút Hình thang là tứ giác có hai cạnh ra kết luận trong SGK: đối song song. - GV mời một vài HS đoc lại kết Hình trên là hình thang ABCD với luận. AB // CD. Ta có: - GV yêu c u đọc, hiểu Ví dụ 1, GV hướng dẫn, phân tích sau đó HS tự - Các đoạn thẳng AB, CD gọi là trình bày lại vào vở. các cạnh đáy (hoặc đáy). - GV lưu ý cho HS ph n Chú ý: Nếu AB < CD thì AB gọi là đáy Nếu M là điểm trong của góc xOy nhỏ, CD gọi là đáy lớn. thì - Các đoạn thẳng AD, BC gọi là các cạnh bên. xO M M O y xO y . - GV cho HS tìm thêm các ví dụ - AH là đường vuông góc kẻ từ A 2 khác về hai góc kề bù trong thực tế: đến đường thẳng CD, đoạn thẳng AH gọi là đường cao của hình “Em hãy tìm hình ảnh hai góc kề bù thang. trong thực tế” Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: Kết luận: - HS theo dõi SGK, chú ý nghe, Hình thang cân là hình thang có hai hiểu, hoàn thành bài tập vào vở theo góc kề một đáy bằng nhau. yêu c u. Hình thang cân ABCD với hai đáy - HĐ cặp đôi: HS trao đổi, kiểm tra là AB và CD (Hình 3a) có ; . chéo đáp án và sửa sai cho nhau. - HĐ nhóm 4: HS tham gia trao đổi, Hình thang có một góc vuông được thảo luận nhóm rồi tự hoàn thành gọi là hình thang vuông (Hình 3b). vào vở cá nhân. Ví dụ 1: (SGK – tr69) - GV: giảng, hướng dẫn, phân tích, trình bày, quan sát và trợ giúp HS. Thực hành 1: Bước 3: Báo cáo, thảo luận: Xét hình thang MNPQ (MN // QP) - Đại diện HS phát biểu trình bày có miệng, trình bày bảng. MNPQ là hình thang vuông - Lớp chú ý nghe, nhận xét, bổ sung. Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện Áp dụng định lí tổng các góc của nhiệm vụ học tập: GV tổng quát, một tứ giác, ta có: nhận xét quá trình hoạt động của các HS, cho HS nhắc lại các khái niệm về hai góc kề nhau, hai góc bù nhau Do đó: và hai góc kề bù. GV nhấn mạnh, phân biệt rõ cho HS hiểu. Vậy các góc chưa biết của hình thang MNPQ là: b) Xét hình thang MNPQ (MN // QP) có: MNPQ là hình thang cân. Suy ra Vậy các góc chưa biết của hình thang MNPQ là: Vận dụng 1: 3 Hình thang cân ABCD có: nên 2.2. Tính chất của hình thang cân: Mục tiêu: Giúp Hs biết Tính chất của hình thang cân. Nội dung Tổ chức thực hiện Sản phẩm Tìm hiểu Tính Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: 2. Tính chất của hình thang cân: chất của hình + Hai cạnh bên bằng nhau. thang cân - GV yêu c u HS thảo luận nhóm bốn, trao đổi và thực hiện Tính chất + Hai đường chéo bằng nhau. của hình thang cân: Ví dụ: - GV dẫn dắt, gợi ý sau đó mời đại diện một vài HS trả lời miệng và trình bày bảng. - GV dẫn dắt, đặt câu hỏi, từ đó rút ra kết luận trong SGK: - GV mời một vài HS đoc lại kết luận. Hình thang cân EFGH có hai - GV yêu c u đọc, hiểu Ví dụ 1, GV hướng dẫn, phân tích sau đó HS tự cạnh bên EH = FG, hai đường trình bày lại vào vở. chéo EG = FH. - GV lưu ý cho HS ph n Chú ý: Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: TH 2: Xét hình thang cân - HS theo dõi SGK, chú ý nghe, MNPQ (MN // PQ), theo tính hiểu, hoàn thành bài tập vào vở theo chất hình thang cân, ta có: yêu c u. • MQ = NP (hình thang cân có - HĐ cặp đôi: HS trao đổi, kiểm tra chéo đáp án và sửa sai cho nhau. hai cạnh bên bằng nhau) - HĐ nhóm 4: HS tham gia trao đổi, • MP = NQ (hình thang cân có thảo luận nhóm rồi tự hoàn thành hai đường chéo bằng nhau). vào vở cá nhân. - GV: giảng, hướng dẫn, phân tích, Vậy các đoạn thẳng bằng nhau trình bày, quan sát và trợ giúp HS. trong hình thang cân MNPQ là Bước 3: Báo cáo, thảo luận: MQ = NP; MP = NQ. 4 - Đại diện HS phát biểu trình bày miệng, trình bày bảng. - Lớp chú ý nghe, nhận xét, bổ sung. Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập: GV tổng quát, nhận xét quá trình hoạt động của các HS, cho HS nhắc lại các khái niệm về hai góc kề nhau, hai góc bù nhau và hai góc kề bù. GV nhấn mạnh, phân biệt rõ cho HS hiểu. 2.3. Dấu hiệu nhận biết hình thang cân: Mục tiêu: Giúp Hs biết Dấu hiệu nhận biết hình thang cân Nội dung Tổ chức thực hiện Sản phẩm Dấu hiệu nhận Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: 3. Dấu hiệu nhận biết hình thang biết hình thang - GV yêu c u HS thảo luận nhóm cân cân bốn, trao đổi và thực hiện dấu hiệu - Hình thang có hai góc kề một nhận biết hình thang cân đáy bằng nhau là hình thang cân. - GV dẫn dắt, gợi ý sau đó mời đại - Hình thang có hai đường chéo diện một vài HS trả lời miệng và trình bày bảng. bằng nhau là hình thang cân. - GV dẫn dắt, đặt câu hỏi, từ đó rút ra kết luận trong SGK: - GV mời một vài HS đoc lại kết Thực hành 3 trang 71 Toán 8 luận. Tập 1: Sử dụng thước đo góc và - GV yêu c u đọc, hiểu Ví dụ 1, GV thước đo độ dài để tìm hình thang hướng dẫn, phân tích sau đó HS tự cân trong các tứ giác ở Hình 12. trình bày lại vào vở. - GV cho HS tìm thêm các ví dụ Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: - HS theo dõi SGK, chú ý nghe, hiểu, hoàn thành bài tập vào vở theo yêu c u. - HĐ cặp đôi: HS trao đổi, kiểm tra chéo đáp án và sửa sai cho nhau. - HĐ nhóm 4: HS tham gia trao đổi, thảo luận nhóm rồi tự hoàn thành vào vở cá nhân. 5 - GV: giảng, hướng dẫn, phân tích, trình bày, quan sát và trợ giúp HS. Bước 3: Báo cáo, thảo luận: - Đại diện HS phát biểu trình bày miệng, trình bày bảng. - Lớp chú ý nghe, nhận xét, bổ sung. Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập: GV tổng quát, nhận xét quá trình hoạt động của các HS, cho HS nhắc lại các khái niệm về hai góc kề nhau, hai góc bù nhau và hai góc kề bù. GV nhấn mạnh, phân biệt rõ cho HS hiểu. 3. Hoạt động 3: Luyện tập. Mục tiêu: Áp dụng tính chất để giải bài tập. Nội dung Tổ chức thực hiện Sản phẩm Tìm hiểu vận dụng 2 Bước 1: Chuyển giao Vận dụng 2: nhiệm vụ: a) Ta có (hai góc kề bù) - HS làm bài cá nhân hoàn thành vận dụng 2 sau đó Suy ra thảo luận cặp đôi trao đổi Do đó chéo đáp án. (GV hướng dẫn HS cách trình bày) Mà hai góc này ở vị trí so le trong Bước 2: Thực hiện nhiệm nên HE // GF (DHNB) vụ: Xét tứ giác EFGH có: - HS theo dõi SGK, chú ý nghe, hiểu, hoàn thành bài HE // GF tập vào vở theo yêu c u. - HĐ cặp đôi: HS trao đổi, nên EFGH là hình thang (DHNB) kiểm tra chéo đáp án và b) Xét hình thang EFGH có: sửa sai cho nhau. - GV: giảng, hướng dẫn, (tổng các góc của một tứ giác). phân tích, trình bày, quan sát và trợ giúp HS. Suy ra Bước 3: Báo cáo, thảo Vậy góc chưa biết của tứ giác EFGH là . luận: - Đại diện HS phát biểu 6 trình bày miệng, trình bày bảng. - Lớp chú ý nghe, nhận xét, bổ sung. Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập: GV tổng quát, nhận xét quá trình hoạt động của các HS, cho HS nhắc lại các khái niệm về hai góc kề nhau, hai góc bù nhau và hai góc kề bù. GV nhấn mạnh, phân biệt rõ cho HS hiểu. 4. Hoạt động 4: Vận dụng Mục tiêu: củng cố bài và giao nhiệm vụ về nhà Nội dung Tổ chức thực hiện Sản phẩm Nhắc lại Dấu hiệu nhận GV: YCHS nêu Dấu hiệu Dấu hiệu nhận biết hình thang cân biết hình thang cân nhận biết hình thang cân - Hình thang có hai góc kề một đáy bằng nhau là hình thang cân. HS: Thực hiện - Hình thang có hai đường chéo bằng nhau là hình thang cân. * Hướng dẫn tự học ở nhà. Học sinh học bài và làm bài + Bài tập 1, 2/71 SGK. + Chuẩn bị tốt các kiến thức đã học (Ôn tập giữa kì 1) 7 Châu Thới, ngày 9 tháng 10 năm 2023 Tổ kí duyệt GVBM Tổ phó (Ký ghi rõ họ, tên) Phạm Văn Lâm Phú Công Vinh 8
Tài liệu đính kèm: