Trường THCS Ngô Quang Nhã Họ và tên giáo viên: Phạm Văn Lâm Tổ: Toán-Tin-CN8 TÊN BÀI DẠY Bài 3. Hàm số bậc nhất y = ax+b (b 0) Môn học/Hoạt động giáo dục: Toán: lớp: 8A1, 8A2, 8A3, 8A4 Thời gian thực hiện: 3 tiết (47, 48, 49) I. Mục tiêu 1. Về kiến thức: - Nhận biết khái niệm hàm số bậc nhất. - Thiết lập được bảng giá trị của hàm số bậc nhất - Vẽ được đồ thị của hàm số bậc nhất - Vận dụng được hàm số bậc nhất và đồ thị vào giải quyết một số bài toán thực tiễn. 2. Về năng lực: 2.1 Năng lực chung: - Năng lực tự chủ và tự học: Học sinh chủ động và tích cực tự hoàn thành được các nhiệm vụ học tập tại lớp, tự tin khi trình bày, báo cáo hoặc nhận xét kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập. - Năng lực giao tiếp và hợp tác: Học sinh biết tự phân công nhiệm vụ trong nhóm, biết hỗ trợ nhau, trao đổi, thảo luận, thống nhất được ý kiến trong nhóm để hoàn thành nhiệm vụ; biết chia sẻ, biết đánh giá và nhận xét kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập. Nhận ra những sai sót và biết điều chỉnh khi được bạn và giáo viên góp ý. - Năng lực giải quyết vấn đề: Nhận biết và phát hiện được vấn đề cần giải quyết trong môn Toán và giải quyết được vấn đề đó. Bước đầu khái quát hóa được vấn đề từ trực quan và ví dụ cụ thể. 2.2 Năng lực đặc thù: - Năng lực ngôn ngữ: Biết phát biểu định nghĩa, tính chất. - Năng lực tính toán: Biết giải các bài toán về thu thập, phân loại dữ liệu - Năng lực thẩm mỹ: Trình bày bài học, bài tập sạch đẹp 3. Phẩm chất: 1 - Phẩm chất chăm chỉ: Cá nhân hoạt động tích cực, chủ động trong việc giải quyết vấn đề, đọc để thu thập thông tin ở SGK hoặc tranh ảnh, liên hệ thực tế. - Phẩm chất trung thực: Báo cáo đúng kết quả của mình, nhận xét, đánh giá khách quan, chính xác, không gian lận trong học tập. - Phẩm chất trách nhiệm: Tham gia tích cực các hoạt động nhóm, hoàn thành công việc nhóm hoặc giáo viên giao cho. II. Thiết bị dạy học và học liệu - Giáo viên: Thước thẳng, KHBD, SGK. - Học sinh: Thước thẳng, giấy nháp. III. Tiến trình dạy học Hoạt động 1: Mở đầu Mục tiêu: Đặt vấn đề vào bài mới. Nội dung Tổ chức thực hiện Sản phẩm Đặt vấn đề Bước 1: GV giao nhiệm vụ học tập: Lắng nghe – suy nghĩ GV nêu vấn đề: Trong thực tế chúng ta thường gặp các mô hình dẫn đến những hàm số có dạng như: y 2x 5; y x 4; y 5x; ... Những hàm số này gọi là các hàm số bậc nhất. Vậy hàm số bậc nhất có dạng thế nào? Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: HS tìm hiểu Bước 3: Báo cáo, thảo luận: - HS suy nghĩ trả lời các câu hỏi của giáo viên Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập: - GV theo dõi, hướng dẫn, giúp đỡ HS thực hiện nhiệm vụ. GV tổng quát, nhận xét 2 Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới * Tiết 1 2.1. Hàm số bậc nhất. Mục tiêu: Học sinh có cơ hội trải nghiệm, thảo luận về cách mô tả một hàm số bậc nhất có dạng y ax b (a 0) Nội dung Tổ chức thực hiện Sản phẩm Tọa độ của Bước 1: GV giao nhiệm vụ 1. Hàm số bậc nhất một điểm học tập: HĐKP1: - GV yêu cầu HS hoạt động cá nhân trả lời câu hỏi, thực hiện HĐKP1 vào vở cá nhân, sau đó so sánh kết quả với bạn cùng bàn, cùng nhóm. - GV dẫn dắt, gợi ý sau đó mời đại diện một vài HS trả lời miệng. Hàm số bậc nhất là hàm số được cho bởi - GV dẫn dắt, đặt câu hỏi, từ đó công thức y ax b Với a, b là các số rút ra kết luận trong SGK. cho trước và a 0 - GV mời một vài HS đọc lại kết luận. - GV lưu ý cho HS phần Chú ý: Thực hành 1: Tìm các hàm số bậc nhất Trên mặt phẳng tọa độ, mỗi trong các hàm số sau đây và chỉ ra các điểm P xác định đúng một cặp hệ số a, b của các hàm số đó số a;b . 3 - GV yêu cầu đọc, hiểu Ví dụ 1, y 4x 7;y x2;y 6x 4;y ;s 5v 8;m 30n 25 GV hướng dẫn, phân tích sau x đó HS tự trình bày lại vào vở. c) Sản phẩm: Hs thực hiện nhiệm vụ - HS làm bài cá nhân hoàn y 4x 7 có hệ số a 4 và thành Thực hành 1, Vận dụng b 7 1 sau đó trao đổi cặp đôi đối y 6x 4 có hệ số chiếu với bạn cùng bàn. a 6; b 4 Bước 2: HS thực hiện nhiệm y 4x có hệ số a 4; b 0 vụ: s 5v 8 có hệ số a 5 ; b 8 - HS theo dõi SGK, chú ý nghe, m 30n 25có a 30; b 25 hiểu, hoàn thành bài tập vào vở theo yêu cầu. - HĐ cặp đôi: HS trao đổi, kiểm 3 tra chéo đáp án và sửa sai cho nhau. - GV: giảng, hướng dẫn, phân tích, trình bày, quan sát và trợ giúp HS. Bước 3: Báo cáo, thảo luận: - Đại diện HS phát biểu trình bày miệng, trình bày bảng. - Lớp chú ý nghe, nhận xét, bổ sung. Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập: GV tổng quát, nhận xét quá trình hoạt động của các HS, cho HS nhắc lại các khái niệm về mặt phẳng tọa độ, xác định tọa độ một điểm trên mặt phẳng tọa độ. 2.2. Bảng giá trị của hàm số bậc nhất. Mục tiêu: Giúp học sinh làm quen với việc xác định bảng giá trị của hàm số bậc nhất qua thực tế nhận biết lượng nước có trong bể tại mỗi thời điểm Nội dung Tổ chức thực hiện Sản phẩm Bảng giá Bước 1: GV giao nhiệm vụ học 2. Bảng giá trị của hàm số bậc nhất. trị của tập: HĐKP2: hàm số - GV yêu cầu HS hoạt động cá bậc nhất. nhân trả lời câu hỏi, thực hiện HĐKP2, sau đó so sánh kết quả với bạn cùng bàn, cùng nhóm. Từ HĐKP2, GV hướng dẫn cách xác định một điểm trên mặt phẳng tọa độ khi biết tọa độ của nó. - GV lưu ý HS phần Chú ý: Trên mặt phẳng tọa độ, mỗi cặp số a;b xác định một điểm P duy nhất. - GV cho HS quan sát Hình 7 4 (SGK) và đọc hiểu Ví dụ 2 để rõ hơn về cách xác định một điểm trên mặt phẳng tọa độ khi biết tọa độ của nó. - GV yêu cầu HS tự hoàn thành cá nhân Thực hành 2 vào vở cá nhân, sau đó trao đổi cặp đôi đối chiếu với bạn cùng bàn. - GV yêu cầu HS thảo luận nhóm 6 thực hiện Vận dụng 2 xác định vị trí địa lí trên bản đồ để rèn luyện kĩ năng theo yêu cầu. Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ: - HS theo dõi SGK, chú ý nghe, tiếp nhận kiến thức xác định một điểm trên mặt phẳng tọa độ khi biết tọa độ của nó, thực hiện lần lượt các yêu cầu của GV, hoạt động nhóm 6, kiểm tra chéo đáp án. - GV: dẫn dắt, gợi ý và giúp đỡ HS. Bước 3: Báo cáo, thảo luận: Đại diện HS trình bày phần trả lời. Các HS chú ý theo dõi, nhận xét, bổ sung. Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập: GV đánh giá quá trình hoạt động của các nhóm và quá trình học, tiếp thu bài của HS. GV tổng quát lưu ý lại cách xác định một điểm trên mặt phẳng tọa độ khi biết tọa độ của nó và yêu cầu một vài HS ghi nhớ. * Tiết 2 2.3. Đồ thị của hàm số bậc nhất Mục tiêu: Hướng dẫn học sinh khám phá tính chất của đồ thị hàm số bậc nhất y ax b (a 0) 5 Nội dung Tổ chức thực hiện Sản phẩm Đồ thị Bước 1: GV giao nhiệm vụ học 3. Đồ thị của hàm số bậc nhất của hàm tập: HĐKP3: số - GV yêu cầu HS trả lời HĐKP3 tại chỗ. - Các điểm O,M,N,P,Q cùng thẳng hàng - Từ HĐKP3, GV dẫn dắt, hướng dẫn HS xây dựng khái - Thay dấu ? bằng số thích hợp niệm đồ thị hàm số. x -2 -1 0 1 2 - GV cho HS đọc, tìm hiểu lời y f (x) x -2 -1 0 1 2 giải và trình bày lại Ví dụ 3, Ví dụ 4. y g(x) x 3 1 2 0 4 5 - GV cho HS thực hành vẽ đồ thị Tiết 3 hàm số khi biết tọa độ x; y và dựa đồ thị hàm số hoàn thành bảng giá trị của hàm số thông qua các yêu cầu HS tự hoàn thành Thực hành 3, Vận dụng 3 vào vở cá nhân. Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ: - HS thực hiện nhiệm vụ thông qua các yêu cầu, điều hành của GV. - GV: giảng, dẫn dắt, phân tích, quan sát và hỗ trợ HS. Bước 3: Báo cáo, thảo luận: - HS giơ tay phát biểu, lên bảng trình bày. - Lớp chú ý nhận xét, bổ sung cho bạn. Bước 6: Kết luận, nhận định: GV tổng quát lại kiến thức, đánh giá quá trình tiếp thu bài học của lớp, yêu cầu HS hoàn thành ghi vở đầy đủ. 3. Hoạt động 3: Luyện tập. Mục tiêu: Áp dụng tính chất để giải bài tập. 6 Nội Tổ chức thực hiện Sản phẩm dung Giải bài Bước 1: Chuyển giao Vận dụng 3: Một lò xo có chiều dài ban đầu khi vận dụng nhiệm vụ: chưa treo vật nặng là 10 cm cho biết khi treo thêm 3/21 YCHS hoàn thành bài vận vào lò xo một vất năng 1kg thì chiều dài lò xo tăng dụng 3/21 để rèn luyện kĩ thêm 3cm. năng về đa thức, phân thức a/ Tính chiều dài y (cm) của lò xo theo khối lượng x (kg) của vật Bước 2: Thực hiện nhiệm b/ Vẽ đồ thị hàm số y theo biến số x vụ: - HĐ cá nhân: HS suy nghĩ, vận dụng quy tắc hoàn thành vở. - HĐ cặp đôi, nhóm: các thành viên trao đổi, đóng góp ý kiến và thống nhất đáp án. Cả lớp chú ý thực hiện các yêu cầu của GV, chú ý bài làm các bạn và nhận xét. - GV: quan sát và trợ giúp HS. Bước 3: Báo cáo, thảo luận: - HS trả lời trình bày miệng/ trình bày bảng, cả lớp nhận xét, GV đánh giá, dẫn dắt, chốt lại kiến thức. Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập : GV tổng quát, nhận xét quá trình hoạt động của các HS, cho HS nhắc lại các tính chất cơ bản của phân thức. 4. Hoạt động 4: Vận dụng Mục tiêu: củng cố bài và giao nhiệm vụ về nhà 7 Nội dung Tổ chức thực hiện Sản phẩm Nhắc lại khái niệm hàm Bước 1: Chuyển giao Hàm số bậc nhất là hàm số được số bậc nhất nhiệm vụ: cho bởi công thức y ax b Với a, b là GV: YCHS nêu khái niệm các số cho trước và a 0 hàm số Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: HS tìm hiểu Bước 3: Báo cáo, thảo luận: - HS suy nghĩ trả lời các câu hỏi của giáo viên Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập: - GV theo dõi, hướng dẫn, giúp đỡ HS thực hiện nhiệm vụ. GV tổng quát, nhận xét * Hướng dẫn tự học ở nhà. Học sinh học bài và làm bài + Xem lại các bài tập + Làm bài 4, 5/14 + Chuẩn bị Bài 4. Hệ số góc của đường thẳng Châu Thới, ngày 6 tháng 1 năm 2024 Tổ kí duyệt GVBM Tổ phó (Ký ghi rõ họ, tên) Phạm Văn Lâm Phú Công Vinh 8 DUYỆT CỦA BGH HIỆU TRƯỞNG NGUYỄN THANH MINH 9
Tài liệu đính kèm: