GIẢI PHÁP GIÚP ĐỠ HỌC SINH YẾU KÉM MÔN TIẾNG ANH 8 I. ĐẶT VẤN ĐỀ Thông tư 26/2020/TT-BGDĐT ngày 26/8/2020 của Bộ giáo dục đã ban hành về việc sửa đổi, bổ sung quy chế đánh giá, xếp loại học sinh và thực hiện từ năm 2020-2021, trong đó có sửa đổi về đánh gía kết quả cuối kỳ, cuối năm học đối với 3 môn Văn, Toán và Tiếng Anh đã làm cho vay trò của bộ môn Tiếng Anh ngày được nâng cao. Trước vai trò quan trọng đó, ngành giáo dục đã có những thay đổi về sách giáo khoa, về phương pháp giảng dạy. Đổi mới phương pháp giáo dục là một đòi hỏi cấp bách và cơ bản, là một cuộc sống cách mạng trong toàn ngành trong giai đoạn hiện nay nhằm nâng cao chất lượng dạy và học. Đổi mới phương pháp dạy học được hiểu là tổ chức các hoạt động tích cực cho người học. Từ đó khơi dậy và thúc đẩy lòng ham muốn, phát triển nhu cầu tìm tòi, khám phá, chiếm lĩnh trong tự thân của người học từ đó phát triển, phát huy khả năng tự học của họ. Trước vấn đề đó người giáo viên cần phải không ngừng tìm tòi khám phá, khai thác, xây dựng hoạt động, vận dụng, sử dụng phối hợp các phương pháp dạy học trong các giờ học sao cho phù hợp với từng kiểu bài, từng đối tượng học sinh, xây dựng cho học sinh một hướng tư duy chủ động, sáng tạo. Bên cạnh đó, vấn đề học sinh yếu kém hiện nay cũng được xã hội quan tâm và tìm giải pháp để khắc phục tình trạng này, để đưa nền giáo dục đất nước ngày một phát triển toàn diện thì người giáo viên không chỉ phải biết dạy mà còn phải biết tìm tòi phương pháp nhằm phát huy tính tích cực của học sinh và hạ thấp dần tỉ lệ học sinh yếu kém. II. NỘI DUNG 1. Thực trạng Trường THCS Phong Thạnh Tây thuộc vùng nông thôn sâu của Thị xã Giá Rai. Đa số học sinh đều chăm ngoan, vâng lời thầy cô, tích cực trong học tập. Bên cạnh đó vẫn còn một số học sinh thờ ơ với việc học và chưa xác định rõ mục đích của việc học tập là để làm gì dẫn đến kết quả học tập yếu kém. Sau khi kiểm tra chất lượng đầu năm xong, lãnh đạo trường thường chia ra một lớp điểm sáng và một, hai lớp còn lại là học sinh yếu kém. Những đối tượng này không thích học phụ đạo nên rất khó khăn trong việc giảng dạy của giáo viên. Hiểu được vấn đề đó và dưới sự chỉ đạo của Phòng GD&ĐT Giá Rai lãnh đạo trường phân công những đồng chí giáo viên có kinh nghiệm, nhiệt tình để dạy các lớp này. Năm học 2020-2021 tôi được phân công dạy môn Tiếng Anh khối 8 trong đó cũng có một lớp điểm sáng và một lớp học sinh yếu kém. Qua kết quả khảo sát đầu năm có đến 62,6% học sinh yếu-kém, tôi đã tìm hiểu và nắm bắt tâm tư, nguyện vọng, chỗ yếu của các em để từ đó tìm ra phương pháp phụ đạo cho phù hợp. Phần lớn các em cho biết không thích học phụ đạo sở dĩ đi học là do nhà trường bắt buột vì thời khóa biểu phụ đạo được xem như là buổi học chính khóa. Qua nhiều năm giảng dạy và làm công tác phụ đạo học sinh yếu kém, tôi nhận thấy muốn nâng dần chất lượng học sinh yếu kém không phải là chuyện một sớm một chiều mà nó đòi hỏi phải có sự kiên nhẫn và lòng quyết tâm của người giáo viên. Phụ đạo học sinh yếu kém phải được giáo viên quan tâm nhất là trong tình hình học tập hiện nay của học sinh, nhưng phụ đạo như thế nào, phương pháp ra sao thì đó cũng là một vấn đề đòi hỏi giáo viên cần phải không ngừng tìm hiểu. Sau đây tôi xin phân tích một số nguyên nhân dẫn đến tình trạng học sinh yếu kém để từ những nguyên nhân đó có thể tìm ra hướng khắc phục khó khăn giúp học sinh vươn lên trong học tập. Sau đây tôi xin nêu những thuận lợi, khó khăn dẫn đến tình trạng học sinh yếu kém môn Tiếng Anh lớp 8, để từ đó có thể tìm ra hướng khắc phục khó khăn giúp học sinh vươn lên trong học tập thông qua sáng kiến kinh nghiệm sau đây: "Giải pháp giúp đỡ học sinh yếu kém môn Tiếng Anh lớp 8" 2. Thuận lợi, Khó khăn 2.1 Thuận lợi Qua thực tế giảng dạy ở trường THCS Phong Thạnh Tây, tôi nhận thấy rằng: - Đa số HS có thái độ học tập rất tốt, rất chăm chỉ và chú ý nghe giảng bài. - Khả năng tự học, tự tìm kiếm thông tin của HS khá cao. - Giáo viên chúng ta đều nhiệt tình, muốn tìm tòi, sáng tạo trong đổi mới phương pháp, nhằm tìm ra cách truyền đạt tốt nhất cho bài giảng. - Công nghệ thông tin, và trang thiết bị giáo dục đều được trang bị đầy đủ cho các trường nên việc sọan giảng rất dễ dàng và nhanh chóng. Đối với học sinh lớp 8, các em cũng dần dần có ý thức, động cơ học tập tương đối cao. HS có thể nhận được sự giúp đỡ từ nhiều phía: gia đình, nhà trường và xã hội, bạn bè, các phương tiện thông tin cũng như các trang Webs. Đội ngũ giáo viên đạt chuẩn, nhiệt tình, thân thiện, luôn quan tâm giúp đỡ học sinh đặc biệt là học sinh yếu kém. 2.2. Khó khăn - Số lượng HS ở các khối lớp cao so với yêu cầu thực tế của đặc thù bộ môn Tiếng Anh. - Một số không nhỏ HS yếu kém, thụ động trong hoạt động học tập. - GV chưa khích lệ, phát huy tính tích cực của những HS có khả năng trong lớp một cách kịp thời. - Đối tượng học sinh yếu có những khác biệt về cách nhận thức, hoàn cảnh gia đình học sinh không có thời gian cho việc tự học, kinh tế, lười học, sức khoẻ yếu hoặc thiếu sự quan tâm của cha mẹ,... Những điều này đã ảnh hưởng nhiều đến vấn đề học tập của học sinh, từ đó dẫn đến các em chán nản việc học, và hỏng kiến thức. Mặt khác, học sinh còn bị ảnh hưởng bởi cách truyền thụ trước đây, nên ỷ lại, lười suy nghĩ, không chuẩn bị bài ở nhà, trong giờ học thì lơ là không tập trung,... làm giảm khả năng tư duy của học sinh. 3. BIỆN PHÁP 3.1. Xây dựng môi trường học tập thân thiện Sự thân thiện của giáo viên là điều kiện cần để những biện pháp đạt hiệu quả cao. Thông qua cử chỉ, lời nói, ánh mắt, nụ cười giáo viên tạo sự gần gũi, cảm giác an toàn nơi học sinh để các em bày tỏ những khó khăn trong học tập, trong cuộc sống của bản thân mình. Giáo viên luôn tạo cho bầu không khí lớp học thoải mái, nhẹ nhàng, không mắng hoặc dùng lời thiếu tôn trọng với các em, đừng để cho học sinh cảm thấy sợ giáo viên mà hãy làm cho học sinh thương yêu và tôn trọng mình. Có thể dùng các câu nói thông thường để nhận xét, đánh giá như: good job, another ones, more ideas 3.2. Giáo dục ý thức học tập cho học sinh Giáo viên phải giáo dục ý thức học tập của học sinh ở bộ môn mình, tạo cho học sinh sự hứng thú trong học tập bộ môn từ đó sẽ giúp cho học sinh có ý thức vươn lên. Trong mỗi tiết dạy giáo viên nên liên hệ nhiều kiến thức vào thực tế để học sinh thấy được ứng dụng và tầm quan trọng của môn học trong thực tiễn. Giáo viên không nên dùng biện pháp đuổi học sinh ra ngoài không cho học sinh học tiết học đó khi học sinh không ngoan, không chép bài vì làm như thế học sinh sẽ không được học tiết đó thế là học sinh lại có một buổi học không thu hoạch được gì. Chúng ta phải tìm cách khuyên nhủ, nhắc nhở học sinh giáo dục ý thức học tập của học sinh hoặc dùng một biện pháp giáo dục đó chứ đừng đuổi học sinh ra ngoài trong giờ học. Ví dụ 1: Học sinh Nguyễn Văn A, học lớp 8A2( Lớp yếu kém), không thích học nhưng vì bị gia đình ép buộc đi học nên đến lớp không chú ý nghe giảng mà chỉ lo nói chuyện, làm mất trật tự trong giờ học, kết quả là học sinh đó học tập kém. Hướng giải quyết: Trước tiên, Giáo viên bộ môn trao đổi với chính học sinh đó để tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến sự yếu kém của học sinh, đồng thời hỏi bạn bè của học sinh đó về hoàn cảnh gia đình và sinh hoạt của học sinh. Từ đó giáo viên tìm hiểu được nguyên nhân và thường xuyên gần gủi, khuyên nhủ học sinh về thái độ học tập, tổ chức các trò chơi có lồng ghép việc giáo dục học sinh về ý thức học tập tốt và ý thức vươn lên trong học tập, làm cho học sinh nhận thấy tầm quan trọng của việc học. Bên cạnh đó, giáo viên trao đổi với gia đình, phối hợp với gia đình giáo dục ý thức của học sinh, khuyên nhủ gia đình không nên quá gò ép học sinh mà từ từ hướng dẫn học sinh học tập, thường xuyên gần gủi giúp đở em để em thấy được sự quan tâm của gia đình mà phấn đấu. 3.3. Thường xuyên kiểm tra sĩ số Để nắm được nguyên nhân các em nghỉ học, răn đe đối với các em nghỉ học nhiều lần trong các buổi phụ đạo không có lý do, động viên đối với những trường hợp nghỉ có lí do chính đáng, phải kết hợp với GVCN trong việc theo dõi tỉ lệ chuyên cần của các em. Vì có đi học đều mới có thể lĩnh hội được kiến thức. 3.4. Kiểm tra vở học của các em vào cuối buổi học Một số em ý thức học chưa tốt thường không chép bài đầy đủ, khi nghe hiệu lệnh trống là gấp vỡ lại ra chơi. Giáo viên có thể nhắc nhở ngay từ đầu giờ khi vào lớp để các em theo dõi và ghi chép đầy đủ nhưng khi có một dấu hiệu nghi ngờ nào đó thì cuối buổi gọi em đó mang vỡ ghi chép lên xem, nếu em đó chưa hoàn thành thì cho chép bài lại giờ ra chơi. Có như thế các em mới chép bài đầy đủ. 3.5. Kiểm tra kiến thức cũ trước khi bổ sung kiến thức mới Vào đầu giờ giáo viên nên hỏi lại kiến thức cũ đã học ở tiết trước và cho các em 1, 2 câu bài tập để áp dụng, nếu các em làm được thì mới dạy kiến thức khác. Hay cuối giờ dành khoảng 5 đến 10 phút cho các em kiểm tra giấy xem các em có lĩnh hội được bài giảng hôm nay không. Từ đó có hướng thích hợp để phụ đạo cho các em tốt hơn. 3.6. Phân công học sinh khá hơn ggips đỡ học sinh yếu kém Phân công cho học sinh khá hơn thường xuyên giúp đỡ các bạn yếu, kém về cách học tập, về phương pháp vận dụng kiến thức. Tổ chức kèm cặp, phụ đạo cho các em. Trong các buổi này, tôi chủ yếu kiểm tra việc lĩnh hội các kiến thức giảng dạy trên lớp, nếu thấy các em chưa chắc, tôi tiến hành ôn tập củng cố kiến thức để các em nắm vững chắc hơn, nói chuyện để tìm hiểu thêm những chỗ các em chưa hiểu hoặc chưa nắm chắc để bổ sung, củng cố. Hướng dẫn phương pháp học tập: học bài, làm bài, việc tự học ở nhà Phối hợp với gia đình tạo điều kiện cho các em học tập, đôn đốc thực hiện kế hoạch học tập ở trường và ở nhà. Khi soạn giáo án phụ đạo cho các em phải chú ý đến những điểm kiến thức mà các em đã hỏng trong năm học trước và trong năm học này để dần bổ sung những kiến thức đó cho các em. Ví dụ: ở bộ môn Tiếng Anh 8, khi học hết lớp 7 các em đã được học thì quá khứ đơn nhưng khi giáo viên cho bài tập các em làm không đúng, lúc này giáo viên phải giải thích lại cách dùng của thì này và ghi lại công thức cho các em và cho nhiều ví dụ mẫu để cho các em hiễu rõ và có thể làm được. 3.7. Giáo viên phải nhiệt tình Phải xem những học sinh yếu kém như là con, em của mình nhiệt tình hướng dẫn, giải đáp thắc mắc của các em ngay cả ngoài giờ học làm cho các em thấy được ích lợi của việc học tập không còn tự ti xem mình là học sinh yếu kém. Người thầy lúc này phải là một nghệ sĩ biết dùng tình thương kết hợp với sự hiểu biết về tâm lý và tận dụng khả năng khôn khéo của mình để tìm được những nét đẹp còn dấu trong lòng trẻ, những năng lực tiềm ẩn. Đó chính là những hạt giống tốt, có thể mọc thành cây, cần được chăm sóc kỷ lưỡng. Phải đến với các em bằng tấm lòng yêu thương, rộng mở, sẵn sàng lắng nghe chia sẽ với các em những niềm vui nổi buồn và dần uốn nắn những em chưa ngoan học tập chưa tốt trở thành con ngoan trò giỏi. * Kết quả đạt được -Học sinh yếu kém khảo sát đầu năm học 2020 - 2021: Giỏi Khá TB Yếu Kém Môn TS SL % SL % SL % SL % SL % Anh văn 39 13 33.3 24 61.5 2 5.1 -Học sinh yếu kém học kỳ I, năm học 2020 - 2021: Giỏi Khá TB Yếu Kém Môn TS SL % SL % SL % SL % SL % Anh văn 39 6 15.4 22 56.4 13 33.3 -Học sinh yếu kém cuối năm học 2020 - 2021: Giỏi Khá TB Yếu Kém Môn TS SL % SL % SL % SL % SL % Anh văn 39 13 33.3 24 61.5 2 5.1 So sánh cho thấy áp dụng giải pháp này đã mang lại kết quả rất khả quan, tỷ lệ học sinh yếu kém giảm đáng kể so với đầu năm học. III. KẾT LUẬN Trên đây là một số biện pháp mà tôi đã áp dụng để giúp học sinh của mình có nhiều sự tiến bộ trong học tập ở bộ môn Tiếng Anh lớp 8. Qua quá trình thực hiện tôi đã rút ra cho mình một số bài học kinh nghiệm như sau: Để khắc phục tình trạng học sinh yếu kém ta vừa phải cố gắng nâng cao hiệu quả giảng dạy ở trên lớp vừa phải tăng cường phụ đạo giúp đỡ riêng các học sinh yếu kém (ngoài giờ chính khóa) theo các nhóm nhỏ cá biệt. Lý do là vì trong các lớp đồng loạt, dù giáo viên có cố gắng giảng dạy sát ba loại đối tượng đến đâu đi nữa thì việc truyền thụ kiến thức và luyện tập cũng cần phải được tiến hành theo trình độ và nhịp chung của cả lớp, nếu quá chú ý đến đối tượng học sinh yếu, kém thì các em khá giỏi trung bình sẽ buồn chán, không muốn học, sinh ra các ý nghĩ và hành động tiêu cực. Giáo viên phải là người chịu khó, kiên trì, không nản lòng trước sự chậm tiến của học sinh, phải biết phát hiện ra sự tiến bộ của các em cho dù là rất nhỏ để kịp thời động viên khuyến khích làm niềm tin cho các em cầu tiến. Nhà trường cần sắp xếp thời gian học trái buổi của học sinh một cách hợp lí để giáo viên có thể dễ dàng phụ đạo học sinh yếu kém, tránh tình trạng bị động về thời gian. Nhà trường cần chỉ đạo và theo dõi chặt chẽ công tác phụ đạo học sinh yếu kém, chỉ đạo cho các bộ phận đoàn thể trong nhà trường thực hiện tốt việc giáo dục ý thức đạo đức, học tập cho các em. Phát động nhiều phong trào thi đua học tập trong học sinh đồng thời tạo sân chơi lành mạnh cho học sinh. GVCN cần tăng cường công tác giáo dục ý thức học tâp của học sinh, phối hợp chặt chẽ với phụ huynh để kịp thời uốn nắn các em. GV bộ môn phải tìm ra những biện pháp dạy có hiệu quả, thường xuyên theo dõi học lực của học sinh để so sánh và đánh giá mức tiến bộ của các em. Không những chỉ bộ môn Tiếng Anh mà các môn học khác, các giáo viên nên chú trọng sâu hơn vấn đề chuẩn bị nội dung, phương pháp và hình thức phụ đạo cho học sinh có tính khơi gợi sự hứng thú để học sinh có thể nắm bắt theo kịp kiến thức các môn học. Là một giáo viên, tôi mong muốn cũng được đóng góp, chia sẻ những kinh nghiệm của mình cùng với các thầy cô và các bạn đồng nghiệp xây dựng tốt hơn, hoàn thiện hơn con đường “trồng người của mình” ngày một đi lên và có hiệu quả cao. XÁC NHẬN CỦA HỘI ĐỒNG Phong Thạnh Tây, ngày 15 tháng 5 năm 2021 XÉT DUYỆT SÁNG KIẾN, Người viết GIẢI PHÁP TRƯỜNG Cao văn Đạm XÁC NHẬN CỦA HỘI ĐỒNG XÉT XÁC NHẬN CỦA HỘI ĐỒNG XÉT DUYỆT SÁNG KIẾN, GIẢI PHÁP DUYỆT SÁNG KIẾN, GIẢI PHÁP PHÒNG GIÁO DỤC – ĐÀO TẠO THỊ XÃ
Tài liệu đính kèm: