Bài giảng môn Khoa học tự nhiên 8 (Cánh diều) - Chủ đề 1 - Bài 1: Biến đổi vật lí và biến đổi hóa học

 NHIỆT LIỆT CHÀO ĐÓN 
CÁC EM ĐẾN VỚI BÀI HỌC MỚI! KHỞI ĐỘNG
Quan sát Hình 1.1, dự đoán hình nào mô tả hiện tượng chất bị biến 
đổi thành chất khác, hình nào chỉ mô tả sự thay đổi về tính chất vật lí. CHỦ ĐỀ 1: PHẢN ỨNG HÓA HỌC
BÀI 1: BIẾN ĐỔI VẬT LÍ VÀ 
 BIẾN ĐỔI HÓA HỌC NỘI DUNG BÀI HỌC
 01 Sự biến đổi chất
 § Sự biến đổi vật lí
 § Sự biến đổi hóa học
 Phân biệt sự biến đổi vật lí 
 02 và sự biến đổi hóa học I.
SỰ BIẾN ĐỔI CHẤT 1. Sự biến đổi vật lí
 Hoạt động nhóm, thực hiện thí nghiệm 1:
Chuẩn bị: § Dụng cụ: cốc thủy tinh (loại 100 ml), đũa thủy tinh, thìa 
 thủy tinh, bát sứ loại nhỏ, kiềng đun, lưới thép, đèn cồn.
 § Hóa chất: sodium chloride (dạng rắn), nước. 1. Sự biến đổi vật lí
 Hoạt động nhóm, thực hiện thí nghiệm 1:
Tiến hành: § Lấy khoảng 1 – 2 thìa thủy tinh sodium chloride cho vào 
 cốc, sau đó thêm vào cốc khoảng 30 ml nước, khuấy 
 đều cho tới khi sodium chloride tan hết.
 § Lấy ra khoảng 1 ml dung dịch sodium chloride trên cho vào bát 
 sứ đặt trên kiềng đun có lưới thép, đun trên ngọn lửa đèn cồn 
 cho đến khi cạn dung dịch. 1. Sự biến đổi vật lí
 Thảo luận và trả lời câu hỏi:
1. Mô tả hiện tượng 2. Nhận xét sự 3. Vẽ sơ đồ bằng 
khi hòa tan sodium biến đổi về trạng chữ mô tả quá trình 
chloride trong nước thái (thể) của (sự thay đổi về trạng 
và hiện tượng khi sodium chloride. thái, kích thước,...) 
cô cạn. và hiện tượng ở thí 
 nghiệm 1. 1. Sự biến đổi vật lí
 Thảo luận và trả lời câu hỏi:
 Ø Hòa tan muối ăn vào nước thu được 
1. Mô tả hiện tượng 
 dung dịch đồng nhất, không màu.
khi hòa tan sodium 
chloride trong nước Ø Sau khi cô cạn thu được chất rắn, màu 
và hiện tượng khi trắng bám trên đáy bát sứ.
cô cạn. 1. Sự biến đổi vật lí
 Thảo luận và trả lời câu hỏi:
 Ø Sodium chloride là chất rắn, tan tốt 
2. Nhận xét sự 
 trong nước, không bị nhiệt phân hủy
biến đổi về trạng 
thái (thể) của 
sodium chloride. 1. Sự biến đổi vật lí
 Thảo luận và trả lời câu hỏi:
 Sodium chloride 
3. Vẽ sơ đồ bằng (rắn, hạt to, trắng)
chữ mô tả quá trình Hòa tan trong nước
(sự thay đổi về trạng Sodium chloride 
 (dung dịch, không màu)
thái, kích thước,...) 
 Cô cạn
và hiện tượng ở thí 
 Sodium chloride 
nghiệm 1. 
 (rắn, hạt to, trắng) KẾT LUẬN
Biến đổi vật lí là hiện tượng chất có sự biến 
đổi về trạng thái, hình dạng, kích thước,... 
nhưng vẫn giữ nguyên là chất ban đầu. 2. Sự biến đổi hóa học
 Hoạt động nhóm, thực hiện thí nghiệm 2:
Chuẩn bị: § Dụng cụ: ống nghiệm, đèn cồn, nam châm, thìa thủy tinh.
 § Hóa chất: bột sắt, bột lưu huỳnh.
 Bột sắt
 Bột lưu huỳnh 2. Sự biến đổi hóa học
 Hoạt động nhóm, thực hiện thí nghiệm 2:
Tiến hành: § Trộn đều hỗn hợp bột sắt với bột lưu huỳnh 
 theo tỉ lệ với khối lượng Fe:S khoảng 1,5:1 
 (hoặc theo thể tích là 1:3) cho đều vào hai ống 
 nghiệm 1 và 2.
 § Lấy ống nghiệm 2 đem hơ nóng, sau đó đun 
 nóng tập trung vào đáy ống nghiệm cho đến khi 
 thấy hỗn hợp nóng đỏ thì ngừng đun. 2. Sự biến đổi hóa học
 Hoạt động nhóm, thực hiện thí nghiệm 2:
Tiến hành: § Đưa lần lượt hỗn hợp đã nguội (ống nghiệm 2) và ống 
 nghiệm 1 lại gần nam châm.
 1. Mô tả các hiện tượng 
 quan sát được khi tiến 
 hành thí nghiệm. HS có thể theo dõi video sau để quan sát hiện tượng 
và giải thích. Câu 1. Mô tả các hiện tượng:
 v Khi đun nóng hỗn hợp, sắt tác dụng mạnh với lưu 
 huỳnh hỗn hợp cháy nóng đỏ, phản ứng tỏa 
 nhiều nhiệt.
 v Ở bước 3, mẩu nam châm không bị hút vào 
 đáy ống nghiệm 2. Do ở thí nghiệm này chất 
 ban đầu đã bị biến đổi tạo thành chất khác, 
 không còn những đặc tính như chất ban đầu. Tiếp tục thảo luận và trả lời câu hỏi:
2. Khi trộn hỗn hợp bột sắt và bột lưu huỳnh có 
chất mới được tạo thành hay không?
3. Sau khi đun nóng hỗn hợp bột sắt và bột lưu 
huỳnh có chất mới được tạo thành hay không? 
Giải thích. Câu 2. Sau khi trộn bột sắt và bột lưu huỳnh 
không có chất mới tạo thành, do đây chỉ là sự 
trộn vật lí, không có sự thay đổi về chất và 
lượng, sắt trong hỗn hợp vẫn bị nam châm hút. 
Câu 3. Sau khi đun nóng hỗn hợp bột sắt 
và bột lưu huỳnh, có chất mới được tạo 
thành. Do đã có phản ứng hóa học xảy ra, 
sinh ra chất mới không bị nam châm hút. KẾT LUẬN
Biến đổi hóa học là hiện tượng chất có sự 
 biến đổi tạo ra chất khác.